วันที่ 11 พฤศจิกายน 2569 นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย พร้อมด้วย พล.ต.ท.รุทธพล เนาวรัตน์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงยุติธรรม และนายปิยะศิริ วัฒนวรางกูร ปลัดกระทรวงยุติธรรม เข้าหารือกับนายเฌราล ดาร์มาแน็ง (Gérald Darmanin) รัฐมนตรีว่าการกระทรวงยุติธรรมสาธารณรัฐฝรั่งเศส เพื่อส่งเสริมความร่วมมือด้านกระบวนการยุติธรรมระหว่างไทยกับฝรั่งเศส โดยมุ่งเน้นการต่อต้านยาเสพติด การปราบปรามอาชญากรรมข้ามชาติ การพัฒนาศักยภาพเจ้าหน้าที่ และการแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ด้านกฎหมายเพื่อยกระดับกระบวนการยุติธรรมไทย
การหารือจัดขึ้นระหว่างการรับประทานอาหารกลางวัน ณ ทำเนียบเอกอัครราชทูตสาธารณรัฐฝรั่งเศสประจำประเทศไทย โดยมีนายฟรองซัวส์ วองเดอวีล เอกอัครราชทูตสาธารณรัฐฝรั่งเศสประจำประเทศไทย เข้าร่วมด้วย
ไทย–ฝรั่งเศส หารือแลกเปลี่ยนข่าวกรอง ปราบปรามยาเสพติดข้ามชาติ
หนึ่งในประเด็นสำคัญที่ฝ่ายไทยหยิบยกขึ้นหารือ คือการเพิ่มความร่วมมือในการป้องกันและปราบปรามยาเสพติด โดยเฉพาะการแลกเปลี่ยนข้อมูลข่าวกรองระหว่างหน่วยงานที่เกี่ยวข้องของทั้งสองประเทศ
ความร่วมมือดังกล่าวมุ่งสนับสนุนการติดตามเส้นทางลำเลียงยาเสพติด การตรวจสอบเครือข่ายที่เกี่ยวข้องกับการลักลอบขนส่งยาเสพติดระหว่างประเทศ และการใช้ข้อมูลข่าวกรองประกอบการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่
ฝ่ายไทยยังให้ความสำคัญกับการสกัดกั้นยาเสพติดตั้งแต่ต้นทาง เพื่อลดโอกาสที่ยาเสพติดจะถูกลำเลียงผ่านเส้นทางขนส่งระหว่างประเทศและเข้าสู่เครือข่ายการจำหน่ายในพื้นที่ต่าง ๆ
การหารือครั้งนี้เป็นการแลกเปลี่ยนแนวทางความร่วมมือระหว่างหน่วยงานด้านกระบวนการยุติธรรมของไทยและฝรั่งเศส โดยยังไม่มีการเปิดเผยรายละเอียดเกี่ยวกับแผนปฏิบัติการร่วมที่เป็นรูปธรรม
เน้นสกัดลักลอบขนยาเสพติดผ่านสนามบิน
อีกหนึ่งประเด็นสำคัญคือการติดตามและสกัดกั้นการลักลอบขนยาเสพติดผ่านท่าอากาศยาน ซึ่งเป็นหนึ่งในช่องทางการเดินทางและขนส่งสินค้าระหว่างประเทศ
ฝ่ายไทยได้หารือถึงแนวทางแลกเปลี่ยนข้อมูลข่าวกรองเพื่อสนับสนุนการตรวจสอบเส้นทางลำเลียงยาเสพติด รวมถึงการเพิ่มประสิทธิภาพการปฏิบัติงานของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
การประสานข้อมูลระหว่างประเทศมีความสำคัญต่อการตรวจสอบเครือข่ายลักลอบขนยาเสพติด เนื่องจากการกระทำผิดอาจเกี่ยวข้องกับบุคคลและเส้นทางเดินทางในหลายประเทศ
ทั้งนี้ การดำเนินงานในขั้นต่อไปต้องอาศัยการประสานงานระหว่างหน่วยงานที่มีอำนาจหน้าที่ตามกฎหมายของแต่ละประเทศ
พัฒนาศักยภาพเจ้าหน้าที่ แลกเปลี่ยนหลักสูตรฝึกอบรม
นอกจากการแลกเปลี่ยนข้อมูลข่าวกรองแล้ว ทั้งสองฝ่ายยังหารือถึงแนวทางพัฒนาศักยภาพบุคลากรด้านการป้องกันและปราบปรามยาเสพติด
ประเด็นดังกล่าวครอบคลุมการแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรม และการเสริมทักษะที่จำเป็นสำหรับเจ้าหน้าที่ผู้ปฏิบัติงาน
ฝ่ายไทยมองว่าการนำความรู้และประสบการณ์จากหน่วยงานต่างประเทศมาประยุกต์ใช้ จะช่วยสนับสนุนการพัฒนาบุคลากรให้มีความพร้อมรับมือกับรูปแบบอาชญากรรมที่เปลี่ยนแปลงไป
อย่างไรก็ตาม ยังไม่มีการประกาศรายละเอียดเกี่ยวกับจำนวนเจ้าหน้าที่ที่จะเข้ารับการฝึกอบรม ระยะเวลา หรือกำหนดการดำเนินโครงการร่วมระหว่างไทยกับฝรั่งเศส
หารือใช้กลไก MLAT เพิ่มประสิทธิภาพปราบอาชญากรรมข้ามชาติ
ในด้านการปราบปรามอาชญากรรมข้ามชาติ ไทยและฝรั่งเศสได้หารือถึงการใช้ประโยชน์จากกลไกความช่วยเหลือซึ่งกันและกันทางอาญา หรือ Mutual Legal Assistance in Criminal Matters (MLAT)
กลไกดังกล่าวเป็นกระบวนการความร่วมมือระหว่างประเทศในการสนับสนุนการสืบสวนสอบสวนและการดำเนินคดีอาญา โดยอาจครอบคลุมการร้องขอพยานหลักฐาน เอกสาร หรือข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับคดีจากหน่วยงานของอีกประเทศ ตามขอบเขตที่กฎหมายและความตกลงที่เกี่ยวข้องกำหนด
สำหรับคดีอาชญากรรมข้ามชาติ การรวบรวมพยานหลักฐานอาจมีความซับซ้อน เนื่องจากบุคคล ทรัพย์สิน หรือข้อมูลสำคัญอาจอยู่ในเขตอำนาจของหลายประเทศ
การใช้กลไกความช่วยเหลือทางอาญาจึงเป็นช่องทางสำคัญในการประสานการดำเนินคดีระหว่างหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้การตรวจสอบข้อเท็จจริงและการรวบรวมพยานหลักฐานเป็นไปตามกระบวนการกฎหมาย
การหารือครั้งนี้สะท้อนความสนใจของทั้งสองประเทศในการเพิ่มประสิทธิภาพความร่วมมือด้านการบังคับใช้กฎหมาย โดยเฉพาะคดีที่มีลักษณะเชื่อมโยงระหว่างประเทศ
ไทยสนใจพัฒนาวิชาชีพโนตารี ยกระดับระบบรับรองเอกสารทางกฎหมาย
อีกหนึ่งหัวข้อที่ฝ่ายไทยหยิบยกขึ้นหารือ คือการพัฒนาวิชาชีพโนตารี (Notary) ในประเทศไทย เพื่อยกระดับมาตรฐานการให้บริการด้านกฎหมายและกระบวนการยุติธรรม
โนตารีเป็นวิชาชีพที่เกี่ยวข้องกับการจัดทำหรือรับรองเอกสารและนิติกรรมตามระบบกฎหมายของแต่ละประเทศ โดยประเทศฝรั่งเศสมีระบบวิชาชีพโนตารีที่มีบทบาทสำคัญในการดำเนินธุรกรรมทางกฎหมาย
การแลกเปลี่ยนความรู้ในประเด็นดังกล่าวมีเป้าหมายให้ฝ่ายไทยสามารถศึกษาแนวทางการพัฒนาวิชาชีพและมาตรฐานการให้บริการที่เหมาะสมกับระบบกฎหมายของประเทศ
ทั้งนี้ ระบบโนตารีของฝรั่งเศสมีโครงสร้างและอำนาจหน้าที่แตกต่างจากระบบการรับรองเอกสารโดยทนายความในประเทศไทย จึงต้องพิจารณาความเหมาะสมในการนำองค์ความรู้มาปรับใช้ตามกฎหมายไทย
แลกเปลี่ยนองค์ความรู้กฎหมายสมรสเท่าเทียม คุ้มครองสิทธิประชาชน
นอกจากความร่วมมือด้านการปราบปรามอาชญากรรมแล้ว ทั้งสองฝ่ายยังหารือเกี่ยวกับการแลกเปลี่ยนความรู้ด้านกฎหมายสมรสเท่าเทียม ซึ่งเป็นประเด็นที่เกี่ยวข้องกับการรับรองสิทธิทางกฎหมายและการคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพของประชาชน
ประเทศไทยเริ่มบังคับใช้กฎหมายสมรสเท่าเทียมเมื่อวันที่ 23 มกราคม 2568 โดยเปิดโอกาสให้คู่สมรสจดทะเบียนสมรสได้โดยไม่จำกัดเพศ ภายใต้หลักเกณฑ์ที่กฎหมายกำหนด
ขณะที่ประเทศฝรั่งเศสมีกฎหมายรับรองการสมรสระหว่างบุคคลเพศเดียวกันมาตั้งแต่ปี 2556
การแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ระหว่างสองประเทศจึงเป็นโอกาสในการศึกษาประสบการณ์ด้านการบังคับใช้กฎหมายและการคุ้มครองสิทธิของประชาชน โดยเฉพาะแนวทางปฏิบัติของหน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับสิทธิและสถานะทางกฎหมายของคู่สมรส
ทั้งนี้ การหารือดังกล่าวยังเป็นการแลกเปลี่ยนความคิดเห็นและองค์ความรู้ โดยไม่ได้มีการประกาศข้อเสนอแก้ไขกฎหมายสมรสเท่าเทียมของประเทศไทยเพิ่มเติม
เดินหน้าความร่วมมือไทย–ฝรั่งเศส ยกระดับกระบวนการยุติธรรม
การพบหารือระหว่างนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงยุติธรรมของไทยกับรัฐมนตรีว่าการกระทรวงยุติธรรมฝรั่งเศสครั้งนี้ ครอบคลุมทั้งความร่วมมือด้านความมั่นคงและการพัฒนาระบบกฎหมาย
โดยเฉพาะการแลกเปลี่ยนข้อมูลข่าวกรองเกี่ยวกับยาเสพติด การสกัดกั้นการลักลอบขนยาเสพติดผ่านสนามบิน การปราบปรามอาชญากรรมข้ามชาติ การพัฒนาบุคลากร และการแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ด้านกฎหมาย
การหารือยังสะท้อนถึงความพยายามของทั้งสองประเทศในการขยายความร่วมมือด้านกระบวนการยุติธรรม ให้ครอบคลุมทั้งการป้องกันอาชญากรรมและการคุ้มครองสิทธิของประชาชน
สำหรับผลการดำเนินงานหลังจากนี้ ยังต้องติดตามการประสานงานระหว่างหน่วยงานที่เกี่ยวข้องของไทยและฝรั่งเศส ว่าจะมีการกำหนดแผนงาน โครงการฝึกอบรม หรือกลไกความร่วมมือเพิ่มเติมอย่างไร
ทั้งนี้ การหารือเมื่อวันที่ 11 พฤศจิกายน 2569 ยังไม่มีรายงานการลงนามความตกลงใหม่ระหว่างสองประเทศ โดยเป็นการหารือเพื่อส่งเสริมและพัฒนาความร่วมมือในประเด็นที่ทั้งสองฝ่ายให้ความสำคัญร่วมกัน 
