วันที่ 11 พฤศจิกายน 2569 ที่รัฐสภา นายพริษฐ์ วัชรสินธุ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบบัญชีรายชื่อ รองหัวหน้าพรรคประชาชน และประธานคณะกรรมการประสานงานพรรคร่วมฝ่ายค้าน หรือวิปฝ่ายค้าน แสดงความเห็นต่อกรณีที่พรรคภูมิใจไทยถอนร่างข้อบังคับการประชุมสภาผู้แทนราษฎรฉบับเดิม และยื่นร่างฉบับปรับปรุงใหม่ โดยตัดหมวดที่เกี่ยวข้องกับวิธีปฏิบัติและกลไกการทำงานของคณะกรรมาธิการออกทั้งหมดว่า ถือเป็นจุดเริ่มต้นที่ดี เพราะช่วยลดข้อกังวลเกี่ยวกับการจำกัดอำนาจตรวจสอบของฝ่ายค้าน

อย่างไรก็ตาม นายพริษฐ์ย้ำว่า ปัญหายังไม่สิ้นสุด เนื่องจากยังมีแนวปฏิบัติเกี่ยวกับการทำงานของคณะกรรมาธิการที่ประธานสภาผู้แทนราษฎรกำหนดไว้ จึงเสนอให้ประธานสภา วิปรัฐบาล วิปฝ่ายค้าน และตัวแทนคณะกรรมาธิการ ร่วมกันหารือเพื่อหาทางออกที่ทุกฝ่ายยอมรับได้

ขานรับภูมิใจไทยถอนหมวดกรรมาธิการ ชี้เป็นจุดเริ่มต้นที่ดี

นายพริษฐ์กล่าวถึงกรณีนายนิกร จำนง สส.บัญชีรายชื่อ พรรคภูมิใจไทย ถอนร่างข้อบังคับการประชุมสภาผู้แทนราษฎรฉบับเดิม และยื่นร่างฉบับใหม่เข้าสู่ระเบียบวาระการประชุม โดยตัดหมวดบัญญัติที่เกี่ยวข้องกับวิธีปฏิบัติและกลไกการทำงานของคณะกรรมาธิการออกว่า เป็นเรื่องที่ดีที่มีการนำข้อเสนอดังกล่าวออกไป

เนื่องจากก่อนหน้านี้ฝ่ายค้านได้พิจารณาร่างเดิมและมีความเห็นไม่เห็นด้วยกับบทบัญญัติที่เกี่ยวข้องกับการดำเนินงานของคณะกรรมาธิการ

นายพริษฐ์อธิบายว่า ความกังวลของฝ่ายค้านไม่ได้อยู่ที่การปรับปรุงประสิทธิภาพการประชุมสภาโดยรวม แต่เป็นข้อเสนอที่อาจกำหนดให้การดำเนินงานหลายเรื่องของคณะกรรมาธิการต้องผ่านมติที่ประชุมก่อนทุกครั้ง

ฝ่ายค้านมองว่าหากมีข้อกำหนดดังกล่าว อาจทำให้การปฏิบัติหน้าที่ของคณะกรรมาธิการขาดความคล่องตัว โดยเฉพาะการตรวจสอบการทำงานของฝ่ายบริหาร

การถอนหมวดดังกล่าวจึงช่วยลดประเด็นขัดแย้งที่เกิดขึ้นก่อนการพิจารณาร่างข้อบังคับฉบับใหม่

กังวลรัฐบาลใช้เสียงข้างมากสกัดการตรวจสอบ

นายพริษฐ์ระบุว่า เหตุผลสำคัญที่ฝ่ายค้านไม่เห็นด้วยกับข้อเสนอเดิม เพราะการกำหนดให้การดำเนินงานทุกเรื่องของคณะกรรมาธิการต้องได้รับความเห็นชอบจากเสียงข้างมาก อาจเปิดช่องให้สมาชิกฝ่ายรัฐบาลใช้จำนวนเสียงที่เหนือกว่าเพื่อขัดขวางหรือชะลอการตรวจสอบได้

โดยเฉพาะการดำเนินงานที่เกี่ยวข้องกับการเชิญบุคคลเข้าชี้แจง การขอข้อมูลจากหน่วยงาน และการตรวจสอบประเด็นที่มีความเกี่ยวข้องกับฝ่ายบริหาร

นายพริษฐ์มองว่า คณะกรรมาธิการเป็นหนึ่งในกลไกสำคัญของสภาผู้แทนราษฎรที่ทำหน้าที่ศึกษาและตรวจสอบการดำเนินงานของหน่วยงานต่าง ๆ หากมีกติกาที่ทำให้การดำเนินงานทุกขั้นตอนขึ้นอยู่กับมติเสียงข้างมาก อาจกระทบต่อความสามารถในการตรวจสอบได้

ทั้งนี้ ประเด็นดังกล่าวเป็นข้อกังวลของฝ่ายค้านต่อผลที่อาจเกิดขึ้นจากร่างข้อบังคับฉบับเดิม ไม่ใช่ข้อสรุปว่ามีการใช้อำนาจสกัดกั้นการตรวจสอบเกิดขึ้นแล้ว

แม้ถอนร่างแล้ว แต่แนวปฏิบัติประธานสภายังเป็นปัญหาค้างอยู่

รองหัวหน้าพรรคประชาชนกล่าวว่า แม้นายนิกรจะแสดงความประสงค์ถอนร่างเดิม และตัดข้อเสนอที่เกี่ยวข้องกับการทำงานของกรรมาธิการออกไปแล้ว แต่ยังไม่อาจถือว่าข้อถกเถียงทั้งหมดสิ้นสุดลง

เนื่องจากยังมีแนวปฏิบัติเกี่ยวกับการดำเนินงานของคณะกรรมาธิการที่ประธานสภาผู้แทนราษฎรได้กำหนดไว้ก่อนหน้านี้

แนวปฏิบัติดังกล่าวเป็นประเด็นที่ฝ่ายค้านแสดงความกังวลเช่นเดียวกัน เพราะอาจส่งผลต่อวิธีการทำงานและความคล่องตัวของคณะกรรมาธิการในทางปฏิบัติ

นายพริษฐ์จึงเห็นว่า การถอนข้อเสนอแก้ไขข้อบังคับเพียงอย่างเดียวไม่สามารถแก้ไขข้อขัดแย้งได้ทั้งหมด หากยังไม่มีการหารือถึงสถานะและแนวทางปฏิบัติเกี่ยวกับเอกสารที่ประธานสภากำหนดไว้

อย่างไรก็ตาม ยังต้องพิจารณาข้อความในแนวปฏิบัติและฐานอำนาจที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้ได้ข้อยุติที่ชัดเจนว่าคณะกรรมาธิการควรดำเนินงานตามหลักเกณฑ์ใด

ไม่ขอประเมินความจริงใจภูมิใจไทย ย้ำต้องดูแนวทางแก้ปัญหา

เมื่อผู้สื่อข่าวถามว่า การที่พรรคภูมิใจไทยยอมถอนหมวดเกี่ยวกับการทำงานของคณะกรรมาธิการออกจากร่างข้อบังคับ เป็นการแสดงความจริงใจของฝ่ายรัฐบาลหรือไม่ นายพริษฐ์ระบุว่า ไม่ต้องการวิเคราะห์เจตนาของฝ่ายใด

โดยเห็นว่าการตัดสินใจถอนร่างเดิมและปรับปรุงข้อเสนอใหม่ ถือเป็นจุดเริ่มต้นที่ดีในการลดความขัดแย้ง

อย่างไรก็ตาม สิ่งสำคัญหลังจากนี้คือการทำให้ทุกฝ่ายสามารถหารือกันอย่างตรงไปตรงมา เพื่อกำหนดหลักเกณฑ์การทำงานที่ชัดเจน และไม่กระทบต่อการปฏิบัติหน้าที่ตามระบบรัฐสภา

นายพริษฐ์ย้ำว่า ความเห็นต่างระหว่างฝ่ายรัฐบาลกับฝ่ายค้านควรได้รับการแก้ไขผ่านกระบวนการพูดคุยและหาข้อตกลงร่วมกัน มากกว่าปล่อยให้ข้อถกเถียงเรื่องกติกากลายเป็นอุปสรรคต่อการทำงานของคณะกรรมาธิการ

เสนอเปิดวงหารือประธานสภา–วิป 2 ฝ่าย–กรรมาธิการ

นายพริษฐ์เสนอว่า การแก้ปัญหาควรเริ่มจากการหารือระหว่างผู้เกี่ยวข้อง ได้แก่ ประธานสภาผู้แทนราษฎร วิปรัฐบาล วิปฝ่ายค้าน และตัวแทนคณะกรรมาธิการ

โดยการหารือควรมุ่งหาข้อยุติเกี่ยวกับแนวปฏิบัติที่ยังเป็นประเด็น เพื่อให้คณะกรรมาธิการสามารถดำเนินงานได้อย่างคล่องตัว และมีกติกาที่ทุกฝ่ายเข้าใจตรงกัน

ข้อเสนอของนายพริษฐ์มีเป้าหมายให้เกิดการปรับความเข้าใจระหว่างฝ่ายนิติบัญญัติ และลดข้อขัดแย้งเกี่ยวกับขอบเขตอำนาจของกรรมาธิการ

ทั้งนี้ ยังไม่มีการยืนยันกำหนดการหรือผลการหารือร่วมกันของทุกฝ่ายตามข้อเสนอของนายพริษฐ์

ภูมิใจไทยยื่นร่างใหม่ ตัดประเด็น กมธ. เหลือ 9 หลักการ

ก่อนหน้านี้ในวันเดียวกัน นายนิกร จำนง สส.บัญชีรายชื่อ พรรคภูมิใจไทย แถลงว่า ได้ถอนร่างข้อบังคับการประชุมสภาผู้แทนราษฎรฉบับเดิม และยื่นฉบับปรับปรุงใหม่เข้าสู่ระเบียบวาระตั้งแต่วันที่ 10 พฤศจิกายนที่ผ่านมา

ร่างฉบับใหม่ตัดข้อเสนอเกี่ยวกับวิธีปฏิบัติและกลไกการทำงานของคณะกรรมาธิการที่ยังไม่มีข้อยุติออก โดยลดจำนวนหลักการจากเดิม 15 เหลือ 9 หลักการ

สาระสำคัญที่ยังคงอยู่ ได้แก่ การเสนอปรับลดเวลากระทู้ถามทั่วไปจาก 30 นาที เหลือ 20 นาที การคงเวลากระทู้ถามสดไว้ 30 นาที และการปรับวิธีนับระยะเวลาแปรญัตติโดยไม่รวมวันหยุดราชการ

นายนิกรระบุว่า การปรับปรุงร่างดังกล่าวมีเป้าหมายลดความขัดแย้ง และรวบรวมข้อเสนอจากหลายฝ่ายเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานของสภาผู้แทนราษฎร

อย่างไรก็ตาม ร่างข้อบังคับฉบับใหม่ยังต้องผ่านกระบวนการพิจารณาของสภา จึงยังไม่ใช่กติกาที่มีผลใช้บังคับแล้ว

จับตาข้อยุติแนวปฏิบัติกรรมาธิการ หลังฝ่ายค้านยืนยันอำนาจตรวจสอบ

ท่าทีของนายพริษฐ์สะท้อนจุดยืนของฝ่ายค้านที่เห็นด้วยกับการปรับปรุงกติกาสภา แต่ไม่ต้องการให้การแก้ไขข้อบังคับส่งผลต่ออำนาจและความคล่องตัวของคณะกรรมาธิการในการตรวจสอบฝ่ายบริหาร

แม้การถอนหมวดกรรมาธิการออกจากร่างข้อบังคับของพรรคภูมิใจไทยจะช่วยลดประเด็นขัดแย้งลงส่วนหนึ่ง แต่ยังเหลือข้อถกเถียงเกี่ยวกับแนวปฏิบัติของประธานสภาผู้แทนราษฎร ซึ่งต้องอาศัยการหารือระหว่างผู้เกี่ยวข้อง

นายพริษฐ์ย้ำว่า การถอนข้อเสนอที่เป็นปัญหาถือเป็นจุดเริ่มต้นที่ดี แต่ทุกฝ่ายยังจำเป็นต้องร่วมกันหาทางออก เพื่อให้คณะกรรมาธิการสามารถทำหน้าที่ได้อย่างมีประสิทธิภาพ ขณะเดียวกันต้องรักษากติกาที่เป็นธรรมต่อทั้งฝ่ายรัฐบาลและฝ่ายค้าน

สำหรับความคืบหน้าหลังจากนี้ ยังต้องติดตามการหารือระหว่างประธานสภา วิปรัฐบาล วิปฝ่ายค้าน และคณะกรรมาธิการ รวมถึงผลการพิจารณาร่างข้อบังคับฉบับปรับปรุงใหม่ของพรรคภูมิใจไทยในที่ประชุมสภาผู้แทนราษฎรต่อไป