วันที่ 14 พฤศจิกายน 2569 นายเอกภพ เพียรพิเศษ โฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี เปิดเผยว่า นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย มีกำหนดเข้าร่วมการประชุมสุดยอดอาเซียน ครั้งที่ 49 และการประชุมที่เกี่ยวข้อง ณ กรุงมะนิลา ประเทศฟิลิปปินส์ โดยกระทรวงการต่างประเทศระบุกำหนดการประชุมระดับผู้นำระหว่างวันที่ 15–17 พฤศจิกายน 2569
การประชุมครั้งนี้ นายกรัฐมนตรีเตรียมผลักดัน 3 แนวทางสำคัญ เพื่อให้อาเซียนสามารถขับเคลื่อนความร่วมมือและรับมือความเปลี่ยนแปลงของโลกได้อย่างมีประสิทธิภาพ
3 แนวทางยกระดับการทำงานของอาเซียน ได้แก่
1. สร้างความต่อเนื่องของนโยบาย เสนอให้ประเทศประธานอาเซียนในปีปัจจุบัน ประเทศที่ดำรงตำแหน่งในปีก่อนหน้า และประเทศที่จะรับหน้าที่ในปีถัดไป ทำงานร่วมกันอย่างใกล้ชิด เพื่อให้โครงการและความร่วมมือสำคัญเดินหน้าต่อเนื่อง ไม่สะดุดเมื่อเปลี่ยนประเทศประธานในแต่ละปี
2. ขยายความร่วมมือทางเศรษฐกิจ เพิ่มมูลค่าการค้าและการลงทุนระหว่างประเทศสมาชิก ลดอุปสรรคทางการค้า และส่งเสริมให้ภาคธุรกิจไทยเข้าถึงตลาดและห่วงโซ่อุปทานในอาเซียนได้มากขึ้น เพื่อเพิ่มโอกาสทางเศรษฐกิจให้ผู้ประกอบการในภูมิภาค
3. เพิ่มความคล่องตัวในการทำงาน เสนอให้ประเทศสมาชิกที่มีความพร้อมสามารถเริ่มดำเนินความร่วมมือในบางประเด็นได้ก่อน พร้อมมีกลไกสนับสนุนประเทศที่ยังมีข้อจำกัดให้เข้าร่วมภายหลัง โดยคำนึงถึงเอกภาพและผลประโยชน์ร่วมกันของอาเซียน
นอกจากนี้ นายกรัฐมนตรีมีกำหนดเข้าร่วมการประชุมกับประเทศคู่เจรจาและองค์การระหว่างประเทศ ทั้งจีน ญี่ปุ่น เกาหลีใต้ อินเดีย ออสเตรเลีย สหรัฐอเมริกา และสหประชาชาติ เพื่อขยายความร่วมมือด้านการค้า การลงทุน เทคโนโลยี และความมั่นคงในภูมิภาค ไทยยังให้ความสำคัญกับบทบาทของอาเซียนในการประสานความร่วมมือระหว่างประเทศ โดยเฉพาะการเพิ่มอำนาจต่อรองและบทบาทของประเทศขนาดกลางและขนาดเล็กในการรับมือความท้าทายระดับโลก
การประชุมสุดยอดอาเซียน ครั้งที่ 49 จัดขึ้นภายใต้แนวคิด “Navigating Our Future, Together” หรือ “การนำทางอนาคตของเราไปด้วยกัน” โดยมีฟิลิปปินส์เป็นประธานอาเซียนประจำปี 2569 ทั้งนี้ ข้อเสนอของไทยยังต้องเข้าสู่กระบวนการหารือกับประเทศสมาชิก ขณะที่การประชุมครั้งนี้จะเป็นอีกเวทีสำคัญในการผลักดันความร่วมมือทางเศรษฐกิจและกำหนดทิศทางการทำงานของอาเซียนในระยะต่อไป
