วันที่ 11 พฤศจิกายน 2569 น.ส.ลลิดา เพริศวิวัฒนา รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี เปิดเผยว่า รัฐบาลให้ความสำคัญกับการคุ้มครองประชาชนจากการระรานและคุกคามผ่านสื่อสังคมออนไลน์ โดยเฉพาะเด็กและเยาวชน หลังพบปัญหาการใช้ LINE OpenChat เป็นช่องทางเผยแพร่ข้อมูลส่วนตัว โจมตี และประจานบุคคลอื่น พร้อมแนะนำผู้เสียหายให้เก็บหลักฐานและขอความช่วยเหลือจากผู้ปกครองหรือเจ้าหน้าที่ หากพฤติการณ์เข้าข่ายความผิดทางอาญา สามารถนำหลักฐานเข้าแจ้งความต่อพนักงานสอบสวนได้ทันที โดยไม่จำเป็นต้องรอให้แพลตฟอร์มดำเนินการก่อน
รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรีระบุว่า ก่อนหน้านี้ น.ส.บุณย์ธิดา สมชัย รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดีอี) ได้ออกมาเตือนถึงปัญหาการใช้ LINE OpenChat ในกลุ่มนักเรียนและเยาวชน ซึ่งมีการนำข้อมูลส่วนบุคคลมาเผยแพร่เพื่อกลั่นแกล้งหรือสร้างความเสียหาย พร้อมขอให้ผู้ปกครองดูแลพฤติกรรมการใช้สื่อออนไลน์ของบุตรหลานอย่างใกล้ชิด
เตือนการระรานออนไลน์ไม่ใช่เรื่องเล็ก ผู้เสียหายไม่ควรเผชิญปัญหาตามลำพัง
น.ส.ลลิดากล่าวว่า การระรานออนไลน์ หรือ Cyberbullying อาจเกิดขึ้นได้หลายรูปแบบ ทั้งการใช้ข้อความดูหมิ่น การข่มขู่ การเผยแพร่ภาพหรือข้อมูลส่วนตัวโดยไม่ได้รับความยินยอม และการรวมกลุ่มประจานบุคคลอื่นผ่านห้องสนทนาออนไลน์
พฤติกรรมเหล่านี้อาจสร้างความเสียหายต่อชื่อเสียง ความเป็นส่วนตัว และสภาพจิตใจของผู้ถูกกระทำ โดยเฉพาะเด็กและเยาวชนที่อาจยังขาดประสบการณ์ในการรับมือกับความขัดแย้งบนโลกออนไลน์
รัฐบาลจึงขอให้ผู้ที่ถูกกลั่นแกล้งรีบแจ้งผู้ปกครอง ครู หรือผู้ใหญ่ที่ไว้วางใจ เพื่อขอคำปรึกษาและความช่วยเหลือ ไม่ควรเก็บปัญหาไว้เพียงลำพังหรือพยายามตอบโต้ด้วยข้อความรุนแรง ซึ่งอาจทำให้สถานการณ์บานปลาย
แนะเก็บหลักฐานก่อนบล็อกหรือออกจากกลุ่ม OpenChat
รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรีแนะนำว่า หากถูกคุกคามหรือประจานผ่าน LINE OpenChat ควรเก็บหลักฐานที่เกี่ยวข้องเท่าที่สามารถดำเนินการได้อย่างปลอดภัย เพื่อใช้ประกอบการรายงานปัญหาหรือแจ้งความต่อเจ้าหน้าที่ตำรวจ
หลักฐานสำคัญที่ควรเก็บไว้ ได้แก่
-
ภาพหน้าจอข้อความหรือเนื้อหาที่ใช้คุกคาม
-
ชื่อบัญชีและรูปโปรไฟล์ที่เกี่ยวข้อง
-
ชื่อกลุ่มและลิงก์ห้อง LINE OpenChat
-
วันและเวลาที่เกิดเหตุ
-
ข้อความหรือข้อมูลอื่นที่แสดงลักษณะการคุกคาม
หลังเก็บหลักฐานแล้ว ผู้เสียหายสามารถบล็อกบัญชีที่มีพฤติกรรมคุกคาม รายงานปัญหาต่อ LINE หรือออกจากกลุ่มสนทนาเพื่อป้องกันการถูกกลั่นแกล้งเพิ่มเติม
อย่างไรก็ตาม หากมีการข่มขู่ทำร้ายหรืออยู่ในสถานการณ์ที่อาจเกิดอันตรายต่อร่างกาย ไม่จำเป็นต้องรอเก็บหลักฐานให้ครบถ้วน แต่ควรรีบขอความช่วยเหลือจากผู้ปกครองหรือเจ้าหน้าที่ทันที
ถูกบูลลี่แจ้งความได้ ไม่ต้องรอ LINE ลบข้อความหรือปิดกลุ่ม
น.ส.ลลิดาอธิบายว่า การรายงานปัญหาไปยัง LINE และการแจ้งความกับตำรวจเป็นคนละกระบวนการ
การกดรายงานปัญหา หรือ Report เป็นการขอให้แพลตฟอร์มตรวจสอบข้อความ บัญชีผู้ใช้งาน หรือห้องสนทนาที่อาจละเมิดข้อกำหนดการให้บริการ ซึ่ง LINE จะพิจารณาดำเนินการตามนโยบายของแพลตฟอร์ม
ส่วนการแจ้งความเป็นการขอให้พนักงานสอบสวนตรวจสอบพฤติการณ์ที่อาจเข้าข่ายความผิดตามกฎหมาย เช่น การหมิ่นประมาท การข่มขู่ หรือการกระทำอื่นที่ละเมิดสิทธิของบุคคล
หากผู้เสียหายมีข้อมูลหรือพยานหลักฐานที่เกี่ยวข้อง สามารถนำเข้าแจ้งความได้ทันที โดยไม่จำเป็นต้องรอให้ LINE ตรวจสอบหรือลบข้อความก่อน
ทั้งนี้ การแจ้งความไม่ได้หมายความว่าข้อความทุกประเภทเป็นความผิดทางอาญาโดยอัตโนมัติ เจ้าหน้าที่ต้องตรวจสอบข้อเท็จจริงและองค์ประกอบความผิดตามกฎหมายเป็นรายกรณี
เปิดวิธีรายงานข้อความและห้อง LINE OpenChat ที่มีปัญหา
สำหรับผู้ใช้งานที่พบข้อความไม่เหมาะสมใน LINE OpenChat สามารถใช้เครื่องมือรายงานปัญหาของแพลตฟอร์มได้ โดยมีขั้นตอนเบื้องต้น ดังนี้
กรณีรายงานข้อความ
-
เปิดห้อง LINE OpenChat ที่มีข้อความต้องการรายงาน
-
แตะค้างที่ข้อความดังกล่าว
-
เลือกเมนู “รายงานปัญหา”
-
เลือกเหตุผลที่ตรงกับลักษณะปัญหา
-
กด “รับทราบและส่ง” เพื่อให้ LINE ตรวจสอบ
กรณีรายงานทั้งห้องสนทนา
-
เปิดห้อง LINE OpenChat ที่ต้องการรายงาน
-
เข้าเมนูด้านบนของห้องสนทนา
-
เลือก “ตั้งค่า” และ “รายงานปัญหา”
-
ระบุเหตุผลและส่งรายงาน
ทั้งนี้ ชื่อเมนูและตำแหน่งการใช้งานอาจแตกต่างกันตามรุ่นอุปกรณ์และเวอร์ชันของแอปพลิเคชัน
การรายงานผ่านแพลตฟอร์มเป็นช่องทางช่วยลดการเผยแพร่เนื้อหาที่ไม่เหมาะสม แต่หากมีความเสียหายหรือพฤติการณ์ที่อาจเป็นความผิด ผู้เสียหายยังสามารถดำเนินการตามกฎหมายควบคู่กันได้
รัฐบาลขอหยุดแชร์ภาพ–ชื่อ–โรงเรียนของเด็ก เพื่อไม่ให้ถูกประจานซ้ำ
นอกจากการช่วยเหลือผู้เสียหายแล้ว รัฐบาลยังขอความร่วมมือประชาชนหยุดส่งต่อข้อมูลที่สามารถระบุตัวตนของเด็กและเยาวชน โดยเฉพาะภาพใบหน้า ชื่อ นามสกุล โรงเรียน หรือรายละเอียดส่วนบุคคลที่ถูกนำมาเผยแพร่เพื่อประจาน
เนื่องจากแม้ผู้ส่งต่อจะมีเจตนาช่วยเหลือหรือเรียกร้องความเป็นธรรม แต่การนำภาพหน้าจอหรือข้อมูลของเด็กกลับมาเผยแพร่ซ้ำ อาจทำให้ผู้เสียหายถูกคุกคามเพิ่มเติม และเพิ่มจำนวนผู้ที่เข้าถึงข้อมูลส่วนตัวของเด็ก
น.ส.ลลิดาจึงขอให้ประชาชนส่งหลักฐานที่เกี่ยวข้องไปยังผู้ให้บริการแพลตฟอร์มหรือเจ้าหน้าที่ผู้รับผิดชอบโดยตรง แทนการนำมาเผยแพร่ในสื่อสังคมออนไลน์
สำหรับผู้ที่ต้องการช่วยเหลือเด็กที่ถูกประจาน ควรคำนึงถึงความเป็นส่วนตัวและความปลอดภัยของเด็กเป็นอันดับแรก โดยไม่เปิดเผยข้อมูลที่อาจทำให้สามารถระบุตัวผู้เสียหายได้
ขอผู้ปกครองรับฟังบุตรหลานอย่างเข้าใจ ไม่ตำหนิหรือซ้ำเติม
รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรีกล่าวว่า ผู้ปกครองมีบทบาทสำคัญในการป้องกันและแก้ไขปัญหาการระรานออนไลน์ โดยควรพูดคุยกับบุตรหลานเกี่ยวกับการใช้สื่อสังคมออนไลน์และการเคารพสิทธิของผู้อื่น
โดยเฉพาะการไม่เผยแพร่ข้อมูลส่วนตัวของเพื่อน การไม่ใช้ข้อความสร้างความอับอาย และไม่ร่วมส่งต่อเนื้อหาที่มีลักษณะกลั่นแกล้งบุคคลอื่น
ขณะเดียวกัน หากบุตรหลานเป็นผู้ถูกกระทำ ผู้ปกครองควรรับฟังด้วยความเข้าใจ ไม่กล่าวโทษหรือซ้ำเติม เพราะเด็กอาจมีความกังวลว่าจะถูกตำหนิหากเล่าเรื่องที่เกิดขึ้นให้ผู้ใหญ่รับทราบ
การสร้างความไว้วางใจภายในครอบครัวจะช่วยให้เด็กกล้าขอความช่วยเหลือได้รวดเร็วขึ้น และลดความเสี่ยงจากการเผชิญปัญหาตามลำพัง
ย้ำไม่เหมารวมสมาชิก OpenChat ทุกคนเป็นผู้กระทำผิด
น.ส.ลลิดากล่าวเพิ่มเติมว่า การพิจารณาความผิดเกี่ยวกับการระรานออนไลน์ต้องตรวจสอบข้อเท็จจริงและพฤติการณ์ของแต่ละบุคคลอย่างรอบคอบ
การเป็นสมาชิกอยู่ในห้อง LINE OpenChat เดียวกัน ไม่ได้หมายความว่าทุกคนมีส่วนร่วมในการกระทำผิด เพราะบุคคลบางรายอาจเป็นเพียงผู้พบเห็นข้อความ หรือไม่ได้มีส่วนเกี่ยวข้องกับการเผยแพร่เนื้อหาที่สร้างความเสียหาย
เจ้าหน้าที่จึงต้องพิจารณาบทบาทและการกระทำของบุคคลที่เกี่ยวข้องเป็นรายกรณี โดยเฉพาะกรณีเด็กและเยาวชน ต้องคำนึงถึงอายุ สิทธิ และหลักเกณฑ์ตามกฎหมายที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้เกิดความเป็นธรรมกับทุกฝ่าย
ย้ำผู้เสียหายต้องได้รับความช่วยเหลืออย่างเหมาะสม
รัฐบาลยืนยันว่า การระรานและคุกคามผ่านสื่อออนไลน์เป็นปัญหาที่ต้องได้รับการดูแลอย่างจริงจัง โดยเฉพาะเมื่อผู้ถูกกระทำเป็นเด็กหรือเยาวชน
ผู้เสียหายควรรีบขอความช่วยเหลือจากผู้ใหญ่ที่ไว้วางใจ เก็บหลักฐานเท่าที่ทำได้อย่างปลอดภัย และใช้ช่องทางรายงานปัญหาหรือแจ้งความตามความเหมาะสม
พร้อมกันนี้ ขอให้ประชาชนหยุดส่งต่อข้อมูลส่วนบุคคลเพื่อประจานผู้อื่น โดยเฉพาะข้อมูลของเด็กและเยาวชน เพื่อไม่ให้การช่วยเหลือหรือการเรียกร้องความเป็นธรรมกลายเป็นการสร้างความเสียหายซ้ำ
ทั้งนี้ ผู้ที่ต้องการตรวจสอบวิธีรายงานปัญหาสามารถศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมจากศูนย์ช่วยเหลือของ LINE ผ่านเว็บไซต์ help.line.me และหากพบพฤติการณ์ที่อาจเข้าข่ายความผิดทางอาญา สามารถติดต่อสถานีตำรวจเพื่อขอคำแนะนำและแจ้งความได้ตามกฎหมาย 
