วันที่ 10 พฤศจิกายน 2569 น.ส.บุณย์ธิดา สมชัย รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดีอี) ออกมาเตือนผู้ปกครองให้เฝ้าระวังพฤติกรรมการใช้ LINE OpenChat ของบุตรหลาน หลังพบการรวมกลุ่มของนักเรียนและเยาวชนในหลายจังหวัด เพื่อเผยแพร่ข้อมูลส่วนตัว โพสต์ประจาน และกลั่นแกล้งผู้อื่นผ่านห้องสนทนาออนไลน์ พร้อมย้ำว่า แม้ผู้ใช้งานจะเปลี่ยนชื่อหรือใช้รูปโปรไฟล์อวตารเพื่อปกปิดตัวตน แต่หากมีการกระทำที่เข้าข่ายความผิด เจ้าหน้าที่สามารถดำเนินการสืบสวนหาผู้เกี่ยวข้องตามกระบวนการกฎหมายได้
น.ส.บุณย์ธิดา เปิดเผยว่า ในช่วง 3–4 วันที่ผ่านมา ได้รับแจ้งเกี่ยวกับปัญหากลุ่ม LINE OpenChat ที่มีพฤติกรรมเผยแพร่ข้อมูลส่วนตัวและบูลลี่ผู้อื่นในหลายจังหวัด รวมถึงมีนักเรียนส่งข้อความเข้ามาร้องเรียนผ่านช่องทางส่วนตัวเป็นจำนวนมาก
จากข้อมูลเบื้องต้นพบว่า ผู้ที่เข้าไปเกี่ยวข้องกับกลุ่มสนทนาลักษณะดังกล่าวมีทั้งนักเรียนระดับประถมศึกษา มัธยมศึกษาตอนต้น และมัธยมศึกษาตอนปลาย จึงต้องการให้ผู้ปกครองใส่ใจพฤติกรรมการใช้สื่อออนไลน์ของบุตรหลานมากขึ้น
พบกลุ่ม OpenChat แฉข้อมูลส่วนตัว–ประจานเพื่อนในหลายจังหวัด
รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงดีอีระบุว่า ปัญหาที่พบเกี่ยวข้องกับการใช้ห้องสนทนาออนไลน์เป็นพื้นที่เผยแพร่ข้อมูลของบุคคลอื่น โดยเฉพาะนักเรียนและเยาวชน ซึ่งอาจถูกนำชื่อ ภาพถ่าย หรือข้อมูลส่วนตัวมาเผยแพร่เพื่อสร้างความอับอาย
พฤติกรรมดังกล่าวมีทั้งการล้อเลียน การใช้ข้อความโจมตี การกล่าวหาผู้อื่น และการรวมกลุ่มแสดงความคิดเห็นในลักษณะกลั่นแกล้ง โดยบางกรณีมีผู้เข้าร่วมสนทนาจำนวนมาก ทำให้ข้อมูลแพร่กระจายอย่างรวดเร็วและยากต่อการควบคุม
ก่อนหน้านี้มีรายงานจากหลายจังหวัด เช่น สุรินทร์ พะเยา และลพบุรี เกี่ยวกับกลุ่ม LINE OpenChat ที่ใช้เป็นช่องทางประจานหรือกล่าวถึงนักเรียนในทางเสียหาย โดยบางพื้นที่มีผู้ปกครองและนักเรียนเข้าแจ้งความกับตำรวจแล้ว
กรณีดังกล่าวทำให้หน่วยงานด้านการศึกษาและเจ้าหน้าที่ตำรวจต้องเพิ่มการเฝ้าระวัง พร้อมขอความร่วมมือผู้ปกครองและสถานศึกษาในการป้องกันไม่ให้เกิดการกลั่นแกล้งซ้ำ
ใช้ชื่อปลอมหรือรูปอวตาร ไม่ได้หมายความว่าจะไม่มีใครรู้ตัว
น.ส.บุณย์ธิดา กล่าวว่า แม้ LINE OpenChat จะเปิดโอกาสให้ผู้ใช้งานสร้างชื่อและรูปโปรไฟล์แยกจากบัญชี LINE หลักได้ แต่ไม่ได้หมายความว่าผู้ใช้งานจะสามารถกระทำความผิดโดยไม่ถูกตรวจสอบ
เนื่องจากการเข้าใช้งานยังเกี่ยวข้องกับบัญชีและข้อมูลทางเทคนิคของแพลตฟอร์ม หากมีการร้องทุกข์และดำเนินคดี เจ้าหน้าที่อาจรวบรวมพยานหลักฐานทางดิจิทัลและประสานผู้ให้บริการตามขั้นตอนกฎหมาย เพื่อพิสูจน์ตัวบุคคลที่เกี่ยวข้อง
อย่างไรก็ตาม การสืบหาตัวผู้กระทำผิดต้องอาศัยข้อมูลและพยานหลักฐานที่เพียงพอ ไม่ใช่ว่าผู้ใช้ทั่วไปจะสามารถตรวจสอบตัวตนจริงของสมาชิก OpenChat ทุกคนได้ทันที
รองรัฐมนตรีจึงเตือนเด็กและเยาวชนว่า ไม่ควรมองว่าการใช้ชื่อสมมติหรือรูปอวตารเป็นช่องทางหลีกเลี่ยงความรับผิดชอบต่อข้อความและเนื้อหาที่เผยแพร่
บูลลี่–ประจานข้อมูลส่วนตัว อาจเข้าข่ายความผิดหลายกฎหมาย
น.ส.บุณย์ธิดา เตือนว่า การเผยแพร่ข้อความหรือข้อมูลที่ทำให้บุคคลอื่นเสียหาย อาจเข้าข่ายความผิดทางกฎหมาย โดยเฉพาะการหมิ่นประมาท รวมถึงบทบัญญัติเกี่ยวกับการคุ้มครองเด็ก ทั้งนี้ ต้องพิจารณาลักษณะการกระทำและข้อเท็จจริงเป็นรายกรณี
สำหรับการโพสต์ข้อความใส่ความผู้อื่นต่อบุคคลที่สามจนทำให้เสียชื่อเสียง ถูกดูหมิ่น หรือถูกเกลียดชัง อาจเข้าข่ายความผิดฐานหมิ่นประมาทตามประมวลกฎหมายอาญา
หากเป็นการเผยแพร่ข้อความหรือภาพต่อสาธารณะในลักษณะที่กฎหมายกำหนด อาจเข้าข่ายความผิดฐานหมิ่นประมาทโดยการโฆษณา ซึ่งมีบทลงโทษแตกต่างจากการหมิ่นประมาททั่วไป
ส่วนการนำภาพหรือข้อมูลของเด็กไปเผยแพร่เพื่อสร้างความเสียหาย อาจเกี่ยวข้องกับกฎหมายคุ้มครองเด็กและกฎหมายอื่นตามพฤติการณ์ของแต่ละกรณี
ทั้งนี้ การบูลลี่ไม่ได้เป็นฐานความผิดทางอาญาเฉพาะสำหรับทุกกรณี แต่พฤติกรรมบางลักษณะอาจเข้าข่ายความผิดตามกฎหมายที่มีอยู่แล้ว
เตือนผู้ปกครองดูแลบุตรหลาน อย่าปล่อยให้ความคึกคะนองกลายเป็นคดี
รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงดีอีระบุว่า พฤติกรรมดังกล่าวอาจเริ่มต้นจากความคึกคะนองของเด็กและเยาวชน เมื่อมีการรวมกลุ่มกันจำนวนมากในห้องสนทนา บางคนอาจร่วมแสดงความคิดเห็นหรือเผยแพร่เนื้อหาโดยไม่ตระหนักถึงผลกระทบที่เกิดขึ้นกับผู้ถูกพาดพิง
จึงขอให้ผู้ปกครองพูดคุยและให้ความรู้กับบุตรหลานเกี่ยวกับการใช้สื่อออนไลน์อย่างเหมาะสม โดยเฉพาะการเคารพสิทธิและข้อมูลส่วนบุคคลของผู้อื่น
ผู้ปกครองควรให้ความสำคัญกับการตรวจสอบพฤติกรรมการใช้งานออนไลน์อย่างเหมาะสมกับวัย ไม่ใช่เพียงตรวจสอบว่าบุตรหลานเข้าร่วมกลุ่มใด แต่ควรทำความเข้าใจว่าเนื้อหาภายในกลุ่มมีลักษณะอย่างไร และบุตรหลานมีส่วนร่วมในการเผยแพร่หรือกลั่นแกล้งผู้อื่นหรือไม่
นอกจากนี้ ยังควรอธิบายให้เด็กเข้าใจว่า การส่งต่อข้อความหรือภาพเพื่อประจานเพื่อน แม้ไม่ได้เป็นผู้เริ่มต้น ก็อาจสร้างความเสียหายเพิ่มเติมและอาจมีความรับผิดตามกฎหมายหากการกระทำเข้าข่ายความผิด
ส่วนความรับผิดของผู้ปกครองต้องพิจารณาตามข้อเท็จจริงและกฎหมายที่เกี่ยวข้อง ไม่ได้หมายความว่าผู้ปกครองจะต้องรับโทษทางอาญาแทนบุตรหลานโดยอัตโนมัติทุกกรณี
แนะผู้ถูกบูลลี่เก็บหลักฐาน แจ้งผู้ปกครอง–ครู–ตำรวจ
สำหรับนักเรียนหรือเยาวชนที่ถูกนำภาพและข้อมูลส่วนตัวไปเผยแพร่ในทางเสียหาย ควรแจ้งผู้ปกครองหรือครูที่ไว้วางใจโดยเร็ว พร้อมเก็บหลักฐานที่เกี่ยวข้อง เช่น ภาพหน้าจอ ข้อความ วันเวลา และข้อมูลกลุ่มสนทนาที่เกิดเหตุ
ไม่ควรตอบโต้ด้วยการโพสต์ประจานกลับหรือส่งต่อเนื้อหาที่สร้างความเสียหาย เพราะอาจทำให้ข้อมูลส่วนตัวของผู้ถูกกระทำถูกเผยแพร่ออกไปในวงกว้างมากขึ้น
หากมีการข่มขู่ คุกคาม หรือพบพฤติการณ์ที่อาจเข้าข่ายความผิด สามารถนำหลักฐานเข้าแจ้งความกับเจ้าหน้าที่ตำรวจ เพื่อให้ตรวจสอบตามกระบวนการกฎหมาย
ขณะเดียวกัน สถานศึกษาควรมีช่องทางรับแจ้งเหตุที่ปลอดภัยและรักษาความลับของนักเรียน เพื่อให้ผู้ที่ถูกกลั่นแกล้งสามารถขอความช่วยเหลือได้โดยไม่ต้องกังวลว่าจะถูกซ้ำเติม
ดีอีย้ำโลกออนไลน์ตรวจสอบย้อนหลังได้ ขอเยาวชนใช้สื่ออย่างรับผิดชอบ
น.ส.บุณย์ธิดา ย้ำว่า การใช้ LINE OpenChat หรือแพลตฟอร์มออนไลน์อื่น ๆ ต้องคำนึงถึงผลกระทบต่อบุคคลรอบข้าง แม้จะใช้ชื่อสมมติหรือรูปอวตารก็ไม่ได้หมายความว่าจะไม่มีความรับผิดชอบต่อสิ่งที่เผยแพร่
หากเกิดการร้องเรียนหรือดำเนินคดี เจ้าหน้าที่สามารถตรวจสอบพยานหลักฐานทางดิจิทัลและสืบสวนหาผู้เกี่ยวข้องตามกฎหมายได้
จึงขอให้ผู้ปกครอง ครู และสถานศึกษาร่วมกันดูแลและสร้างความเข้าใจแก่เด็กและเยาวชน เพื่อป้องกันการเผยแพร่ข้อมูลส่วนตัว การกลั่นแกล้ง และการใช้สื่อสังคมออนไลน์ในลักษณะที่ละเมิดสิทธิของผู้อื่น 
