ความพร้อมของเรือพระราชพิธีครอบคลุมทั้งโครงสร้างที่ต้องใช้งานในน้ำและศิลปกรรมที่ประดับอยู่บนลำเรือ หลักฐานการซ่อมเรือของกองทัพเรือและข้อมูลของกรมศิลปากรช่วยให้เห็นการทำงานของช่างต่างสาขา ตั้งแต่ร่องระหว่างไม้กระดานไปถึงลวดลายและเครื่องประกอบ
ข่าวกองทัพเรือวันที่ 5 เมษายน 2567 อธิบายว่า อู่ทหารเรือธนบุรี กรมอู่ทหารเรือ ดำเนินการสำรวจและซ่อมเรือ ก่อนส่งมอบให้กรมศิลปากรประดับตกแต่ง เทคนิคหนึ่งที่ระบุคือการตอกหมัน โดยนำด้ายดิบอัดลงในร่องระหว่างไม้กระดานให้แน่น เพื่อป้องกันน้ำซึมเข้าเรือ
ขั้นตอนต่อมาในรายงานเดียวกันคือใช้ชันยาเรือผสมน้ำมันยางยาแนวร่องและทาภายนอกลำเรือ รายละเอียดนี้เป็นหลักฐานของงานที่รายงานในปี 2567 ไม่ใช่หลักฐานยืนยันว่าเรือทุกลำได้รับการซ่อมด้วยขั้นตอนเดียวกันทั้งหมดในปี 2569
ส่วนงานศิลปกรรมมีรายละเอียดตามลักษณะของแต่ละลำ เช่น งานจำหลักไม้ ลงรักปิดทอง และประดับกระจกของสุพรรณหงส์ กับงานลายรดน้ำรูปนาคเล็กของอเนกชาติภุชงค์ การอธิบายงานซ่อมจึงต้องแยกส่วนโครงสร้างออกจากการรักษารูปทรง ลวดลาย และผิวตกแต่ง
สำหรับปี 2569 ข่าวกรมการขนส่งทหารเรือรายงานการตรวจความพร้อมเมื่อวันที่ 25 พฤษภาคม ครอบคลุมการฝึกกำลังพล การตรวจสภาพและบำรุงรักษาเรือ รวมถึงการประสานงานด้านต่าง ๆ ต่อมา กรมศิลปากรเผยแพร่กิจกรรมมอบรางวัลสื่อสร้างสรรค์เมื่อวันที่ 9 กันยายน โดยเปิดพื้นที่เรียนรู้เบื้องหลังงานอนุรักษ์และงานช่างของเรือพระราชพิธี
ผู้สนใจจึงติดตามเรื่องงานช่างได้ทั้งจากบันทึกการซ่อมและผลงานเผยแพร่ความรู้ แต่การนำภาพมาเรียงเป็นขั้นตอนต้องรู้ว่าเป็นงานชิ้นใด ถ่ายเมื่อใด และอยู่ในกระบวนการใด เพื่อให้ภาพเล่าเรื่องตรงกับการทำงานจริง
แหล่งอ้างอิงท้ายบทความ : กองทัพเรือ — พิธีส่งมอบการซ่อมทำเรือพระราชพิธีให้กรมศิลปากร (5 เมษายน 2567)
