วันที่ 23 ส.ค.69 - กรมศิลปากรคลายความกังวลกรณีพบรอยแตกร้าวและการทรุดตัวบริเวณพระอุโบสถ วัดภูมินทร์ อำเภอเมือง จังหวัดน่าน หลังสถานการณ์น้ำท่วมล่าสุด โดยยืนยันจากการสำรวจว่า โครงสร้างพระอุโบสถยังแข็งแรงและปลอดภัย ขณะที่น้ำท่วมระหว่างวันที่ 19–21 สิงหาคม 2569 ไม่ได้สร้างความเสียหายเพิ่มเติมต่อโบราณสถานหรือภาพจิตรกรรมฝาผนังภายใน
นายพนมบุตร จันทรโชติ อธิบดีกรมศิลปากร เปิดเผยว่า หลังมีรายงานพบรอยแตกร้าวหลายจุด รวมถึงการทรุดตัวบริเวณด้านทิศตะวันออกของพระอุโบสถ จนเกิดความกังวลว่าโบราณสถานสำคัญคู่เมืองน่านอาจได้รับผลกระทบจากอุทกภัยรอบล่าสุด กรมศิลปากรได้มอบหมายให้ สำนักศิลปากรที่ 7 เชียงใหม่ ลงพื้นที่ตรวจสอบเมื่อวันที่ 21 สิงหาคมที่ผ่านมา
ผลการสำรวจพบว่า ระดับน้ำท่วมครั้งนี้ ไม่ได้ทำความเสียหายเพิ่มเติมแก่ตัวโบราณสถานและภาพจิตรกรรมภายในพระอุโบสถ ส่วนรอยแตกร้าวที่ปรากฏเป็นรอยเดิมที่ตรวจพบหลังอุทกภัยเมื่อปี 2568 โดยเป็นรอยแตกร้าวบริเวณชั้นผิว ไม่ลึกถึงโครงสร้างภายในอาคาร
หลังเหตุอุทกภัยปี 2568 กรมศิลปากรได้ส่งวิศวกรและผู้เชี่ยวชาญด้านการอนุรักษ์โบราณสถานเข้าตรวจสอบโดยละเอียด รวมถึงขุดตรวจทางโบราณคดีเพื่อศึกษาฐานรากและโครงสร้างอาคารในช่วงปลายปี 2568
ผลการตรวจสอบพบรอยแตกร้าวบริเวณ ฐานบัว ประตู และบันไดทางเข้า โดยสาเหตุเบื้องต้นมาจากการทรุดตัวของพระอุโบสถกับพื้นลานโดยรอบที่ไม่เท่ากัน เนื่องจากตัวพระอุโบสถมีน้ำหนักมากกว่าพื้นลาน ทำให้เกิดแรงต่างระดับและแตกร้าวบริเวณฐานบัว อย่างไรก็ตาม ตัวพระอุโบสถมีลักษณะทรุดตัวไปพร้อมกันทุกด้าน รอยร้าวที่เกิดกับอาคารจึงมีเพียงเล็กน้อยและอยู่บริเวณฐานโดยรอบ ไม่ได้เป็นลักษณะความเสียหายที่บ่งชี้ว่าโครงสร้างหลักสูญเสียความมั่นคง
ขณะนี้กรมศิลปากรอยู่ระหว่าง จัดทำแบบเพื่อเตรียมการบูรณะ โดยแนวทางเร่งด่วนที่กำลังพิจารณา คือการเสริมฐานรากบริเวณผนังพระอุโบสถ และอาจแยกโครงสร้างพระอุโบสถออกจากพื้นลานโดยรอบ เพื่อลดผลกระทบจากการทรุดตัวที่แตกต่างกัน ในระยะต่อไป วิศวกรและผู้เชี่ยวชาญอาจพิจารณาวิธี ยกปรับระดับและเสริมฐานรากด้วยเสาเข็ม ครอบคลุมทั้งผนังพระอุโบสถ เสารับโครงหลังคา และบริเวณองค์พระประธาน เพื่อเพิ่มความมั่นคงของโครงสร้างในระยะยาว
นายพนมบุตรยืนยันว่า พระอุโบสถวัดภูมินทร์ยังคงมีความแข็งแรง และกรมศิลปากรดูแลอนุรักษ์โบราณสถานและโบราณวัตถุภายในวัดอย่างต่อเนื่อง เนื่องจากวัดภูมินทร์เป็นหนึ่งในโบราณสถานสำคัญของจังหวัดน่าน รวมถึงเป็นแหล่งมรดกศิลปวัฒนธรรมที่มีคุณค่าระดับประเทศ
