วันที่ 17 ส.ค.69 - วันที่ 17 สิงหาคม 2569 ศ.ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม กล่าวถึงกรณีมีรายงานว่าสหรัฐอเมริกาเตรียมผลักดันให้ประเทศพันธมิตรแสดงจุดยืนในการแข่งขันด้านเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ หรือ AI กับจีน โดยระบุว่า จากประสบการณ์ที่ได้เข้าร่วมการประชุมสุดยอดอินเทอร์เน็ตโลก หรือ WIC ที่ประเทศจีน เห็นว่าประเด็น AI มีหลายมิติและจำเป็นต้องพิจารณาอย่างรอบคอบ 

สำหรับประเทศไทย ดร.ยศชนันเห็นว่า หากต้องการรักษาผลประโยชน์ของประเทศให้มากที่สุด ไทยควร วางตัวเป็นกลาง และพิจารณาเลือกใช้เทคโนโลยีตามความเหมาะสม มากกว่าผูกตัวเองกับฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง โดยเตรียมหารือกับ นายสีหศักดิ์ พวงเกตุแก้ว รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ เพื่อกำหนดแนวทางการวางตัวของไทยให้ชัดเจนมากขึ้น 

ดร.ยศชนัน ระบุว่า สิ่งสำคัญกว่าการตั้งคำถามว่าไทยควรเลือกข้างหรือไม่ คือการเร่งทำให้ โครงสร้างพื้นฐานด้านข้อมูล ความรู้ วิทยาศาสตร์ และเทคโนโลยีของประเทศมีความเข้มแข็ง เพราะหากไทยยังต้องพึ่งพาเทคโนโลยีจากภายนอกมากเกินไป ก็อาจถูกนำประเด็นต่าง ๆ มาใช้เป็นเงื่อนไขในการต่อรองได้ตลอดเวลา แนวคิดดังกล่าวครอบคลุมทั้งการพัฒนาฐานข้อมูล บุคลากร เทคโนโลยี โครงสร้างพื้นฐานดิจิทัล ตลอดจนความมั่นคงไซเบอร์ เพื่อให้ไทยมีทางเลือกและสามารถตัดสินใจจากผลประโยชน์ของประเทศได้มากขึ้น พร้อมย้ำว่า รัฐบาลไม่สามารถขับเคลื่อนเรื่องนี้เพียงฝ่ายเดียว แต่จำเป็นต้องดึงภาคเอกชนและภาคส่วนที่เกี่ยวข้องเข้ามาร่วมออกแบบทิศทางของประเทศ เนื่องจากการแข่งขันด้าน AI เชื่อมโยงโดยตรงกับการลงทุน การค้า อุตสาหกรรม เทคโนโลยี และการพัฒนากำลังคน.

สำหรับการสร้างความเชื่อมั่นแก่นักลงทุน ยศชนันระบุว่า รัฐบาลกำลังขับเคลื่อนผ่าน คณะกรรมการร่วมภาครัฐและเอกชนเพื่อแก้ไขปัญหาทางเศรษฐกิจ หรือ กรอ. ภายใต้ 4 แนวทางหลัก ได้แก่ การลงทุน  การค้า  คนและเทคโนโลยี กฎหมายและการอำนวยความสะดวก  เป้าหมายคือสร้างสภาพแวดล้อมให้ประเทศไทยรองรับการลงทุนด้านเทคโนโลยีได้มากขึ้น พร้อมพัฒนาความสามารถภายในประเทศควบคู่กับการดึงเทคโนโลยีและองค์ความรู้จากต่างประเทศ 

อย่างไรก็ตาม ในวันเดียวกัน นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี ระบุว่า ขณะนี้ไทยยังไม่ได้รับแรงกดดันโดยตรงจากสหรัฐฯ ให้เลือกข้างในการแข่งขันด้าน AI กับจีน และเห็นว่าประเด็นดังกล่าวยังไม่กระทบต่อการเจรจาการค้าของไทย ดังนั้น ประเด็นสำคัญที่ต้องจับตาต่อจากนี้ คือการหารือระหว่างฝ่ายนโยบายด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีกับกระทรวงการต่างประเทศ ว่าไทยจะกำหนดยุทธศาสตร์ด้าน AI อย่างไร เพื่อรักษาความสัมพันธ์กับประเทศมหาอำนาจ ควบคู่กับการสร้าง ความสามารถทางเทคโนโลยีของตัวเอง ให้เพียงพอต่อการแข่งขันในระยะยาว