เปิด 8 ประเด็นชี้แจงเชิงกฎหมาย กรณีการกระทําของฝ่ายกัมพูชา

ศูนย์แถลงข่าวร่วมฯ เผย “8 ประเด็นคําถาม–คําชี้แจงเชิงกฎหมาย” ระบุการกระทําฝ่ายกัมพูชาเข้าข่ายละเมิดอธิปไตยไทย ฝ่าฝืนกฎหมายระหว่างประเทศและกฎหมายมนุษยธรรม

วันที่ 4 มกราคม 2569 - ศูนย์แถลงข่าวร่วมสถานการณ์ชายแดนไทย–กัมพูชา เผยแพร่เอกสาร “8 ประเด็นคําถาม–คําชี้แจงเชิงกฎหมาย” เพื่อชี้แจงต่อสาธารณชนและประชาคมระหว่างประเทศ ถึงการกระทําของฝ่ายกัมพูชาที่ถูกตั้งข้อสังเกตว่า ขัดต่อกฎหมายระหว่างประเทศและกฎหมายมนุษยธรรม โดยมีสาระสําคัญดังนี้

ประเด็นที่ 1 การละเมิดอธิปไตยของไทย
ก่อนการมีข้อตกลงหยุดยิง ประเทศไทยมีหลักฐานว่ากําลังติดอาวุธของฝ่ายกัมพูชาได้เข้ามาปฏิบัติการในพื้นที่ที่ไทยใช้อํานาจอธิปไตยและการปกครองอย่างต่อเนื่อง การกระทําดังกล่าวเข้าข่ายการละเมิดอธิปไตยของรัฐอื่น ซึ่งขัดต่อกฎบัตรสหประชาชาติและกฎหมายจารีตประเพณีระหว่างประเทศ

ประเด็นที่ 2 การใช้พื้นที่พลเรือนเป็นฐานทหาร
การนํากําลังทหาร อาวุธ หรือคลังยุทโธปกรณ์ไปตั้งในพื้นที่ชุมชนหรือหมู่บ้าน เป็นการละเมิดหลักการคุ้มครองพลเรือน และเข้าข่ายการใช้พลเรือนเป็นโล่มนุษย์ ซึ่งเป็นข้อห้ามตามกฎหมายมนุษยธรรมระหว่างประเทศ

ประเด็นที่ 3 การโจมตีจากพื้นที่ชุมชน
การยิงหรือโจมตีจากพื้นที่ที่มีพลเรือนอาศัยอยู่ ไม่เพียงทําให้พลเรือนของฝ่ายตนเองตกอยู่ในอันตราย แต่ยังเป็นการเพิ่มความเสี่ยงต่อการตอบโต้จากอีกฝ่าย ซึ่งขัดต่อหลักความระมัดระวังอย่างร้ายแรง

ประเด็นที่ 4 การโจมตีเป้าหมายพลเรือนฝั่งไทย
ฝ่ายไทยมีรายงานความเสียหายต่อบ้านเรือน โครงสร้างพื้นฐาน และพื้นที่ชุมชน ซึ่งไม่ใช่เป้าหมายทางทหาร การโจมตีในลักษณะนี้เข้าข่ายการโจมตีพลเรือนโดยตรง ซึ่งถือเป็นอาชญากรรมสงครามตามกฎหมายระหว่างประเทศ

ประเด็นที่ 5 การยั่วยุและบ่อนทําลายการหยุดยิง
การเคลื่อนกําลังติดอาวุธ การยิงข้ามแดน หรือการละเมิดแนวหยุดยิงอย่างเป็นระบบ เข้าข่ายการคุกคามสันติภาพและความมั่นคงระหว่างประเทศ และบ่อนทําลายความพยายามแก้ไขปัญหาด้วยสันติวิธี

ประเด็นที่ 6 การไม่เก็บกู้และดูแลศพผู้เสียชีวิต
กฎหมายมนุษยธรรมระหว่างประเทศกําหนดให้คู่ขัดแย้งต้องค้นหา เก็บกู้ และปฏิบัติต่อผู้เสียชีวิตอย่างมีศักดิ์ศรี การละเลยหน้าที่ดังกล่าวถือเป็นการละเมิดหลักมนุษยธรรมขั้นพื้นฐาน

ประเด็นที่ 7 ข้อกล่าวหาต่อไทยในบริบทสงครามข่าวสาร
ในความขัดแย้งยุคใหม่ การสื่อสารและสงครามข่าวสารถูกใช้ควบคู่กับปฏิบัติการทางทหาร ข้อกล่าวหาบางประการจึงถูกนําเสนอโดยไม่สะท้อนข้อเท็จจริงครบถ้วน โดยประเทศไทยยึดหลักว่า “ข้อเท็จจริงต้องมาก่อนวาทกรรม”

ประเด็นที่ 8 บทบาทของประชาคมโลก
ประเทศไทยเรียกร้องให้ประชาคมระหว่างประเทศพิจารณาสถานการณ์ชายแดนไทย–กัมพูชา บนพื้นฐานของกฎหมายระหว่างประเทศ หลักมนุษยธรรม และหลักฐานที่สามารถตรวจสอบได้ ไม่ตกเป็นเหยื่อของการบิดเบือนข้อมูลหรือการโฆษณาชวนเชื่อ

ศูนย์แถลงข่าวร่วมฯ ย้ําว่า การชี้แจงครั้งนี้มีเป้าหมายเพื่อสร้างความเข้าใจที่ถูกต้อง รักษาหลักนิติธรรมระหว่างประเทศ และสนับสนุนการแก้ไขปัญหาความขัดแย้งด้วยสันติวิธีอย่างยั่งยืน