อย่าตื่นตระหนก อนามัยโลก ประเมินความเสี่ยง ไวรัสนิปาห์ ระบาดลามทั่วโลกยังต่ํา

    
24 มกราคม 2569  สํานักข่าวต่างประเทศรายงานว่า หลังจากที่ทางการอินเดียประกาศเฝ้าระวังขั้นสูงสุด หลังพบการแพร่ระบาดของ 'ไวรัสนิปาห์ (Nipah Virus)' ในรัฐเบงกอลตะวันตก ยืนยันแล้วพบผู้ติดเชื้ออย่างน้อย 5 ราย ระบุรายละเอียดของผู้ติดเชื้อรายใหม่ 3 ราย  ได้แก่ แพทย์ 1 คน พยาบาล 1 คน และเจ้าหน้าที่สาธารณสุขอีก 1 คน โดยทั้งหมดมีความเชื่อมโยงกับโรงพยาบาลเอกชนแห่งหนึ่งในเมืองบาราซัต ใกล้กับเมืองโกลกาตา หรือกัลกัตตา เมืองหลวงของรัฐ และ ก่อนหน้านี้มีรายงานพบผู้ติดเชื้อแล้ว 2 ราย เป็นพยาบาลชายและหญิง ซึ่งปฏิบัติงานอยู่ในโรงพยาบาลเดียวกัน พร้อมสั่งกักตัวประชาชนเกือบ 100 คน เพื่อสกัดการแพร่เชื้อ

ล่าสุดพบว่า องค์การอนามัยโลก (WHO) ได้เคยเผยแพร่รายงานที่เกี่ยวกับ เชื้อไวรัสนิปาห์ ประเมินความเสี่ยงของเชื้อโรคดังกล่าวในระดับต่างๆ ดังนี้ ความเสี่ยงต่อสาธารณสุขระดับประเทศ เช่น บางรัฐของอินเดีย พื้นที่บางส่วนของบังกลาเทศ และเมียนมา องค์การอนามัยโลก ประเมินว่า ความเสี่ยงต่อสาธารณสุขอยู่ในระดับปานกลาง เนื่องจากเชื้อมีอัตราการเสียชีวิตสูง ยังไม่มีวัคซีนหรือยารักษาเฉพาะ และการวินิจฉัยในระยะแรกทําได้ยาก 

ความเสี่ยงที่จะแพร่สู่ประเทศเพื่อนบ้านถูกประเมินว่า "อยู่ในระดับปานกลาง" เนื่องจากการระบาดอาจเชื่อมโยงกับพื้นที่ใกล้เคียง และการสัมผัสแหล่งโรคตามธรรมชาติเดียวกัน โดยเฉพาะค้างคาวผลไม้ซึ่งเป็นพาหะสําคัญของไวรัสชนิดนี้ ส่วนความเสี่ยงของ 'ไวรัสนิปาห์' จะแพร่กระจายโรคในระดับนานาชาติ หรือ สู่การระบาดใหญ่ทั่วโลกนั้น "ยังอยู่ในระดับต่ํา" เนื่องจากยังไม่มีรายงานการแพร่เชื้อในประเทศนอกภูมิภาคเอเชีย อาทิเช่น ยุโรป อเมริกา หรือแอฟริกา

ถึงแม้ว่า ไวรัสนิปาห์ (Nipah Virus) จะสามารถแพร่จากคนสู่คนได้ แต่การแพร่เชื้อระหว่างประเทศยังไม่พบบ่อย และยังไม่มีหลักฐานยืนยันว่ามีผู้ติดเชื้อที่เดินทางข้ามประเทศ แล้วก่อให้เกิดการระบาดในระดับนานาชาติ 

อีกทั้งประเทศที่มีการระบาดอย่างอินเดีย ซึ่งตอนนี้พบผู้ติดเชื้อ 5 ราย และมีคนใกล้ชิดและกลุ่มเสี่ยงเกือบ 100 คน ถูกสั่งกักตัวอยู่ภายในบ้านเพื่อเฝ้าสังเกตอาการอย่างใกล้ชิด มีระบบเฝ้าระวังและการตอบสนองต่อเหตุการณ์ด้านสาธารณสุข ซึ่งช่วยลดความเสี่ยงในการแพร่เชื้อไปยังประเทศอื่นๆ  องค์การอนามัยโลก จึงยังไม่พบสัญญาณว่าการระบาดในบางพื้นที่ของเอเชียจะพัฒนาเป็นการระบาดใหญ่ระดับโลก และยังคงเฝ้าระวังสถานการณ์อย่างใกล้ชิดทั้งในประเทศที่พบผู้ป่วยและประเทศใกล้เคียง   

ไวรัสนิปาห์  (Nipah Virus) เป็นเชื้อไวรัสในสกุล Henipavirus ซึ่งจัดอยู่ในกลุ่มโรค ซูโอโนติก (zoonotic) คือโรคที่สามารถแพร่จากสัตว์สู่คนได้ โดยมักเกิดจากอาหารปนเปื้อนจากค้างคาวผลไม้ หรือการสัมผัสสัตว์ที่ติดเชื้อซึ่งเป็นพาหะตามธรรมชาติของไวรัสนี้ โดย ระยะฟักตัวของโรคอยู่ระหว่าง 4 -14 วัน และ เคยมีรายงานระยะฟักตัวที่ยาวนานถึง 45 วัน  การติดเชื้อในมนุษย์มีตั้งแต่ไม่มีอาการ ไปจนถึงการติดเชื้อทางเดินหายใจเฉียบพลัน (เล็กน้อย รุนแรง) และภาวะสมองอักเสบที่อาจถึงแก่ชีวิต (สมองอักเสบ)

ผู้ติดเชื้อจะเริ่มมีอาการในระยะแรก ได้แก่ มีไข้ ปวดศีรษะ ปวดกล้ามเนื้อ อาเจียน และเจ็บคอ ต่อมาอาจมีอาการเวียนศีรษะ ง่วงซึม สติสัมปชัญญะเปลี่ยนแปลง และมีอาการทางระบบประสาทที่บ่งชี้ถึงภาวะสมองอักเสบเฉียบพลัน บางคนอาจมีอาการปอดอักเสบผิดปกติและปัญหาทางเดินหายใจรุนแรง รวมถึงภาวะหายใจลําบากเฉียบพลัน ในกรณีที่รุนแรง อาจเกิดภาวะสมองอักเสบและชักได้ และอาจเข้าสู่ภาวะโคม่าภายใน 24-48 ชั่วโมง  โดยมีอัตราการเสียชีวิตประมาณ 40-75% ซึ่งอาจแตกต่างกันตามพื้นที่และประสิทธิภาพของระบบสาธารณสุข