4 ม.ค. 2569 โลกใกล้ดวงอาทิตย์ที่สุดในรอบปี ระยะห่างราว 147 ล้านกิโลเมตร

ปรากฏการณ์ Perihelion วันที่ 4 ม.ค. 2569 โลกโคจรเข้าใกล้ดวงอาทิตย์ที่สุดในรอบปี ไขข้อสงสัย ทําไมอากาศหนาวทั้งที่โลกอยู่ใกล้ดวงอาทิตย์

วันที่ 4 มกราคม 2569 โลกของเราจะโคจรเข้าใกล้ดวงอาทิตย์มากที่สุดในรอบปี ด้วยระยะห่างประมาณ 147 ล้านกิโลเมตร ปรากฏการณ์นี้เรียกว่า Perihelion ซึ่งเป็นหนึ่งในเหตุการณ์ทางดาราศาสตร์ที่เกิดขึ้นเป็นประจําทุกปี แต่ยังมีคนจํานวนไม่น้อยที่เข้าใจคลาดเคลื่อนเกี่ยวกับผลกระทบต่อฤดูกาล

โลกโคจรรอบดวงอาทิตย์ในลักษณะ วงรี ไม่ใช่วงกลมสมบูรณ์ และดวงอาทิตย์ไม่ได้อยู่ตรงศูนย์กลางพอดี ส่งผลให้ในหนึ่งปี โลกจะมีตําแหน่งสําคัญอยู่ 2 จุด คือ Perihelion จุดที่โลกอยู่ใกล้ดวงอาทิตย์ที่สุด และ Aphelion  จุดที่โลกอยู่ไกลดวงอาทิตย์ที่สุด (มักเกิดราวต้นเดือนกรกฎาคม ระยะห่างประมาณ 152 ล้านกิโลเมตร)

หลายคนมักเข้าใจผิดว่า ฤดูหนาวเกิดจากโลกอยู่ไกลดวงอาทิตย์ และ ฤดูร้อนเกิดจากโลกอยู่ใกล้ดวงอาทิตย์ แต่ความจริงแล้ว ตรงกันข้าม อย่างสิ้นเชิง ในช่วงฤดูหนาวของประเทศไทยและซีกโลกเหนือ โลกกลับอยู่ในตําแหน่ง ใกล้ดวงอาทิตย์ที่สุด ของปี ขณะที่ฤดูร้อน โลกอยู่ไกลดวงอาทิตย์มากกว่า

คําอธิบายที่ถูกต้องของการเกิดฤดูกาล ไม่ได้มาจาก “ระยะห่าง” แต่เกิดจาก การเอียงของแกนโลกประมาณ 23.5 องศา เมื่อโลกโคจรรอบดวงอาทิตย์  ซีกโลกที่เอียงเข้าหาดวงอาทิตย์ จะได้รับแสงแดดตรงและนานกว่า จะเป็นฤดูร้อน ส่วนซีกโลกที่เอียงออกจากดวงอาทิตย์ จะได้รับแสงแดดเฉียงและช่วงเวลาสั้นกว่าจะเป็นฤดูหนาว

ดังนั้น แม้วันที่ 4 มกราคม โลกจะเข้าใกล้ดวงอาทิตย์มากที่สุด แต่ประเทศไทยยังคงอยู่ในฤดูหนาว เพราะซีกโลกเหนือกําลังเอียงออกจากดวงอาทิตย์ ขณะที่ซีกโลกใต้จะอยู่ในฤดูร้อน

นักดาราศาสตร์ระบุว่า ปรากฏการณ์ Perihelion ไม่ก่อให้เกิดอันตรายใด ๆ ต่อโลกหรือมนุษย์ ความแตกต่างของพลังงานจากดวงอาทิตย์ที่โลกได้รับมีเพียงเล็กน้อย และไม่ใช่สาเหตุของสภาพอากาศที่เปลี่ยนแปลงแบบฉับพลัน แต่เป็นโอกาสดีในการเรียนรู้กลไกการโคจรของโลกและความมหัศจรรย์ของระบบสุริยะ